Skip to main content

คำสั่งพื้นฐานใน Linux

บทนำ​

Linux เป็นระบบปฏิบัติการที่มีการใช้งานคำสั่งที่หลากหลายในการจัดการไฟล์, โฟลเดอร์, ระบบ, และกระบวนการต่าง ๆ คำสั่งเหล่านี้ทำให้คุณสามารถทำงานกับระบบได้อย่างมีประสิทธิภาพ ในบทนี้เราจะเรียนรู้เกี่ยวกับคำสั่งพื้นฐานที่ใช้บ่อยใน Linux

1. การจัดการไฟล์และไดเรกทอรี​

1.1 ls - แสดงรายการไฟล์และไดเรกทอรี​

คำสั่ง ls ใช้เพื่อแสดงรายการไฟล์และไดเรกทอรีในไดเรกทอรีปัจจุบัน

ls

ตัวเลือกที่นิยมใช้กับคำสั่ง ls:

  • ls -l: แสดงรายละเอียดของไฟล์ (เช่น สิทธิ์การเข้าถึง, ขนาดไฟล์, วันเวลาที่แก้ไข)
  • ls -a: แสดงไฟล์ที่ซ่อนอยู่
  • ls -lh: แสดงรายละเอียดของไฟล์ในรูปแบบที่อ่านง่าย

1.2 cd - เปลี่ยนไดเรกทอรี​

คำสั่ง cd ใช้เพื่อเปลี่ยนไดเรกทอรีที่ทำงานอยู่

cd /path/to/directory

คำสั่งนี้จะพาคุณไปยังไดเรกทอรีที่ระบุ

1.3 pwd - แสดงตำแหน่งที่ตั้งปัจจุบัน​

คำสั่ง pwd ใช้เพื่อแสดงตำแหน่งที่ตั้งของไดเรกทอรีปัจจุบัน

pwd

1.4 mkdir - สร้างไดเรกทอรีใหม่​

คำสั่ง mkdir ใช้ในการสร้างไดเรกทอรีใหม่

mkdir new_directory

1.5 rmdir - ลบไดเรกทอรีที่ว่างเปล่า​

คำสั่ง rmdir ใช้ในการลบไดเรกทอรีที่ว่างเปล่า

rmdir empty_directory

1.6 rm - ลบไฟล์หรือไดเรกทอรี​

คำสั่ง rm ใช้ในการลบไฟล์หรือไดเรกทอรี

rm file.txt

ตัวเลือกที่ใช้กับ rm:

  • rm -r: ลบไดเรกทอรีและไฟล์ทั้งหมดภายใน
  • rm -f: บังคับลบไฟล์โดยไม่แสดงคำเตือน

2. การจัดการไฟล์​

2.1 cp - คัดลอกไฟล์หรือไดเรกทอรี​

คำสั่ง cp ใช้ในการคัดลอกไฟล์หรือไดเรกทอรีจากที่หนึ่งไปยังที่อื่น

cp source_file destination

ตัวเลือกที่นิยมใช้กับคำสั่ง cp:

  • cp -r: คัดลอกไดเรกทอรีและไฟล์ภายใน
  • cp -i: ถามก่อนลบไฟล์ที่ซ้ำกัน

2.2 mv - ย้ายหรือเปลี่ยนชื่อไฟล์/ไดเรกทอรี​

คำสั่ง mv ใช้ในการย้ายหรือเปลี่ยนชื่อไฟล์หรือไดเรกทอรี

mv old_name new_name

2.3 cat - แสดงเนื้อหาของไฟล์​

คำสั่ง cat ใช้ในการแสดงเนื้อหาของไฟล์บนหน้าจอ

cat file.txt

2.4 more และ less - อ่านไฟล์ในลักษณะหน้าๆ​

คำสั่ง more และ less ใช้เพื่อดูเนื้อหาของไฟล์ทีละหน้า

more file.txt
less file.txt

3. การจัดการผู้ใช้งาน​

3.1 whoami - แสดงชื่อผู้ใช้ปัจจุบัน​

คำสั่ง whoami ใช้เพื่อแสดงชื่อผู้ใช้ที่กำลังล็อกอินอยู่ในระบบ

whoami

3.2 useradd - เพิ่มผู้ใช้ใหม่​

คำสั่ง useradd ใช้เพื่อเพิ่มผู้ใช้ใหม่ในระบบ

sudo useradd new_user

3.3 passwd - เปลี่ยนรหัสผ่านของผู้ใช้​

คำสั่ง passwd ใช้เพื่อเปลี่ยนรหัสผ่านของผู้ใช้

sudo passwd username

3.4 who - แสดงข้อมูลเกี่ยวกับผู้ใช้งานที่ล็อกอินอยู่​

คำสั่ง who ใช้เพื่อแสดงข้อมูลเกี่ยวกับผู้ใช้งานที่ล็อกอินอยู่ในระบบ

who

4. การจัดการกระบวนการ (Process Management)​

4.1 ps - แสดงกระบวนการที่กำลังทำงาน​

คำสั่ง ps ใช้เพื่อแสดงรายการกระบวนการที่กำลังทำงานอยู่

ps

ตัวเลือกที่นิยมใช้:

  • ps -aux: แสดงกระบวนการทั้งหมดในระบบ
  • ps -ef: แสดงกระบวนการในรูปแบบที่มีรายละเอียดมากขึ้น

4.2 top - แสดงการใช้งานระบบ​

คำสั่ง top ใช้เพื่อแสดงข้อมูลการใช้งานระบบ เช่น การใช้งาน CPU, หน่วยความจำ, และกระบวนการที่กำลังทำงาน

top

4.3 kill - ยุติกระบวนการ​

คำสั่ง kill ใช้ในการยุติกระบวนการที่กำลังทำงานอยู่

kill process_id

5. การจัดการเครือข่าย​

5.1 ping - ตรวจสอบการเชื่อมต่อเครือข่าย​

คำสั่ง ping ใช้เพื่อทดสอบการเชื่อมต่อกับ host อื่นในเครือข่าย

ping example.com

5.2 ifconfig - แสดงข้อมูลการตั้งค่าเครือข่าย​

คำสั่ง ifconfig ใช้เพื่อแสดงข้อมูลเกี่ยวกับการตั้งค่าของการ์ดเครือข่าย

ifconfig

5.3 netstat - แสดงการเชื่อมต่อเครือข่าย​

คำสั่ง netstat ใช้เพื่อแสดงการเชื่อมต่อเครือข่ายที่กำลังทำงาน

netstat -tuln

6. การใช้งานดิสก์และพื้นที่จัดเก็บ​

6.1 df - แสดงพื้นที่ดิสก์ที่ใช้​

คำสั่ง df ใช้เพื่อแสดงข้อมูลเกี่ยวกับพื้นที่ดิสก์ในระบบ

df -h

6.2 du - แสดงการใช้พื้นที่ในไดเรกทอรี​

คำสั่ง du ใช้เพื่อแสดงการใช้พื้นที่ของไฟล์หรือไดเรกทอรี

du -sh directory

สรุป​

คำสั่งพื้นฐานใน Linux ช่วยให้คุณสามารถจัดการไฟล์, กระบวนการ, และระบบได้อย่างมีประสิทธิภาพ การรู้จักคำสั่งเหล่านี้เป็นสิ่งสำคัญสำหรับการทำงานในระบบ Linux ไม่ว่าจะเป็นในด้านการจัดการระบบ, การพัฒนาโปรแกรม หรือการใช้งานประจำวัน